SRC Belgesi

SRC Belgesi Nedir?

SRC belgesi, ticari amaçla yolcu veya eşya taşıyan araçları kullanan sürücüler için düzenlenen sürücü mesleki yeterlilik belgesidir.

Bu belge, sürücünün yalnızca aracı kullanabildiğini değil; yaptığı taşımacılık türüne ilişkin trafik güvenliği, mesleki sorumluluk, taşıma mevzuatı ve sürüş kuralları hakkında gerekli yeterliliğe sahip olduğunu gösterir.

SRC belgesi, sürücü belgesinin yerine geçmez. Ticari taşımacılık yapan bir sürücünün hem kullanacağı araca uygun ehliyet sınıfına hem de yaptığı taşıma faaliyetine uygun SRC belgesine sahip olması gerekir.

Sürücü belgesi, trafik kuralları ve araç tekniğiyle ilgili güncel içeriklere Motor Dersi ana sayfasından ulaşabilirsiniz. Ehliyet sürecine hazırlanan adaylar ise Ehliyet Sınavı bölümündeki konu anlatımlarını ve deneme sınavlarını inceleyebilir.

SRC Belgesi Kimler İçin Gereklidir?

SRC belgesi, karayolunda ticari amaçla yolcu veya eşya taşımacılığı yapan sürücüler için gereklidir.

Aşağıdaki işlerde çalışan sürücüler, yaptıkları faaliyete uygun SRC belgesine ihtiyaç duyabilir:

Otobüs ve şehirler arası yolcu taşımacılığı yapan sürücüler,
Minibüs, servis veya personel taşımacılığı yapanlar,
Kamyon ve çekici kullanan yük taşımacılığı sürücüleri,
Kargo ve dağıtım araçlarında çalışan sürücüler,
Uluslararası yolcu veya eşya taşımacılığı yapanlar,
Tehlikeli madde taşıyan araçların sürücüleri,
Mevzuat kapsamında SRC-Kurye belgesi alması gereken moto kuryeler.

Belge zorunluluğu değerlendirilirken yalnızca aracın türüne değil, aracın hangi amaçla kullanıldığına da bakılır. Hususi amaçla kullanılan bir araç ile ticari taşıma faaliyetinde kullanılan araç aynı şekilde değerlendirilmez.

Ehliyet ile SRC Belgesi Aynı Şey Değildir

Ehliyet, belirli bir sınıftaki motorlu aracı kullanma yetkisi verir. SRC belgesi ise ticari taşımacılık faaliyetini mesleki olarak yapmaya yönelik yeterliliği gösterir.

Örneğin kamyon kullanacak bir sürücünün uygun sınıfta sürücü belgesine sahip olması gerekir. Araç ticari eşya taşımacılığında kullanılacaksa buna ek olarak faaliyete uygun SRC belgesi de aranabilir.

SRC Belgesi Türleri Nelerdir?

SRC belgeleri, yapılan taşımacılık faaliyetinin yurt içi veya uluslararası olmasına ve yolcu ya da eşya taşınmasına göre sınıflandırılır.

Belge Türü	Kullanım Alanı
SRC1	Uluslararası yolcu taşımacılığı
SRC2	Yurt içi yolcu taşımacılığı
SRC3	Uluslararası eşya ve kargo taşımacılığı
SRC4	Yurt içi eşya ve kargo taşımacılığı
SRC5	Tehlikeli madde taşımacılığı
SRC-Kurye	Mevzuat kapsamında kurye faaliyetleri

Hangi belgeyi almanız gerektiğini belirlerken yapacağınız işin yolcu mu yoksa eşya taşımacılığı mı olduğu ve faaliyetin yurt içinde mi yoksa uluslararası mı yürütüleceği dikkate alınmalıdır.

SRC1 ve SRC3 Belgelerinin Kapsamı

SRC1 belgesine sahip olanlar SRC2 belgesini de almış kabul edilir. Çünkü SRC1, uluslararası yolcu taşımacılığını kapsar ve yurt içi yolcu taşımacılığı yeterliliğini de içerir.

Benzer şekilde SRC3 belgesine sahip olanlar SRC4 belgesini de almış kabul edilir. SRC3, uluslararası eşya ve kargo taşımacılığına yönelik olduğundan yurt içi eşya taşımacılığı yeterliliğini de kapsar.

SRC1 Belgesi Nedir?

SRC1, uluslararası yolcu taşımacılığı yapan sürücüler için düzenlenen mesleki yeterlilik belgesidir.

Uluslararası güzergâhlarda yolcu taşıyan otobüs ve benzeri ticari araç sürücülerinin faaliyet türüne göre SRC1 belgesine sahip olması gerekebilir.

SRC1 belgesi, yurt içi yolcu taşımacılığında kullanılan SRC2 yeterliliğini de kapsar.

SRC2 Belgesi Nedir?

SRC2, yurt içinde ticari yolcu taşımacılığı yapan sürücüler için düzenlenir.

Aşağıdaki faaliyetlerde çalışan sürücüler için SRC2 belgesi gerekebilir:

Şehirler arası otobüs taşımacılığı,
Personel servisi taşımacılığı,
Öğrenci servisi taşımacılığı,
Minibüs ve ticari yolcu taşımacılığı,
Yurt içindeki diğer profesyonel yolcu taşıma faaliyetleri.

SRC3 Belgesi Nedir?

SRC3, uluslararası eşya ve kargo taşımacılığı yapan sürücüler için düzenlenen belgedir.

Uluslararası taşımacılık yapan kamyon, çekici ve benzeri ticari yük araçlarının sürücüleri, faaliyetlerine uygun olarak SRC3 belgesine ihtiyaç duyabilir.

SRC3 belgesine sahip olan sürücüler, SRC4 belgesini de almış kabul edilir.

SRC4 Belgesi Nedir?

SRC4, yurt içinde eşya veya kargo taşımacılığı yapan sürücüler için düzenlenir.

Aşağıdaki işlerde çalışan sürücüler SRC4 kapsamında değerlendirilebilir:

Yurt içi kamyon ve çekici sürücüleri,
Kargo ve dağıtım aracı sürücüleri,
Ticari amaçla mal taşıyan araç sürücüleri,
Şehir içi veya şehirler arası yük taşımacılığı yapanlar.

SRC5 Belgesi Nedir?

SRC5, tehlikeli madde taşıyan araçların sürücüleri için düzenlenen özel mesleki yeterlilik belgesidir.

Akaryakıt, yanıcı madde, kimyasal ürün veya tehlikeli madde sınıfında değerlendirilen yükleri taşıyan sürücülerin SRC5 kapsamındaki eğitim ve sınav şartlarını yerine getirmeleri gerekir.

SRC5 işlemleri, diğer SRC türlerinden farklı başvuru, eğitim ve sınav süreçlerine tabi olabilir. Güncel sınav takvimi ve başvuru hizmetleri Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının e-Devlet hizmetleri üzerinden takip edilmelidir.

e-Devlet SRC5 meslek kursları sorgulama hizmetini açın.

SRC Belgesi Nasıl Alınır?

SRC belgesi alma süreci, kişinin muafiyet şartlarını taşıyıp taşımamasına göre iki farklı şekilde ilerleyebilir.

Normal eğitim ve sınav yoluyla SRC alma süreci:

Yapılacak taşımacılığa uygun SRC türü belirlenir.
Millî Eğitim Bakanlığına bağlı, yetkili bir SRC kursuna kayıt yaptırılır.
Belge türüne ait eğitim programı tamamlanır.
Mevzuatta belirlenen sınava girilir.
Sınavda başarılı olunması hâlinde sertifika ve belge işlemleri tamamlanır.
Belge, e-Devlet üzerinden sorgulanabilir ve barkodlu olarak düzenlenebilir.

Yetkili kurs seçerken kurumun MEB kayıtlarında yer alıp almadığını kontrol etmek gerekir.

MEB özel kurslar sorgulama ekranını inceleyin.

Kurs Seçerken Dikkat

SRC eğitimi almak için başvurduğunuz kurumun Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş olması gerekir.

Yalnızca internet ilanına veya sözlü beyana güvenmeyin. Kurumun açık adını, adresini ve hangi SRC programlarını açma yetkisine sahip olduğunu MEB kayıtlarından kontrol edin.

SRC Sınavı Nasıl Yapılır?

SRC1, SRC2, SRC3 ve SRC4 kapsamındaki mesleki yeterlilik sınavlarında elektronik sınav sistemi uygulanmaktadır.

Güncel düzenlemeye göre uygulama sınavı yapılmaz. Elektronik sınavda 60 ve üzeri puan alan kursiyerler başarılı sayılır.

Sınavın tarih, saat, merkez, ücret ve uygulama ayrıntıları dönemsel olarak değişebileceği için kayıt yaptırılan kurstan ve MEB’in güncel duyurularından takip edilmelidir.

SRC Sertifikası e-Devlet'te Görünür mü?

SRC eğitimi ve sınavında başarılı olan kursiyerlerin sertifika işlemleri elektronik ortamda yürütülür.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından düzenlenen mesleki yeterlilik belgesi, e-Devlet üzerindeki “Mesleki Yeterlilik Belgesi Sorgulama/Düzenleme” hizmetinden görüntülenebilir ve barkodlu belge oluşturulabilir.

SRC belgesi sorgulama ve barkodlu belge düzenleme hizmetini açın.

Muafiyetli SRC Belgesi Nedir?

Bazı sürücüler, ehliyet bilgileri ve mevzuatta belirlenen şartlar uygun olduğu takdirde eğitim ve sınavdan muaf şekilde SRC belgesi başvurusu yapabilir.

Muafiyet hakkı, yalnızca kişinin kendi beyanına göre belirlenmez. e-Devlet sistemi, sürücü belgesi kayıtlarını ve başvuru şartlarını kontrol ederek başvurunun uygun olup olmadığını gösterir.

Muafiyet şartlarını taşıyıp taşımadığınızı aşağıdaki resmî hizmetten kontrol edebilirsiniz:

e-Devlet Muafiyetli SRC Belgesi Başvurusu

Muafiyet Hakkı Otomatik Değildir

Eski tarihli bir sürücü belgesine sahip olmak, tek başına mutlaka muafiyetli SRC belgesi alınabileceği anlamına gelmez.

Belge sınıfı, ehliyetin alınma tarihi, başvuru sahibinin yaşı ve sistemdeki sürücü belgesi kayıtları birlikte değerlendirilir. Şartları sağlamayan kişilerin yetkili SRC kursuna kayıt olarak eğitim ve sınav sürecini tamamlaması gerekir.

Muafiyetli SRC Başvurusu Nasıl Yapılır?

Muafiyet şartlarını taşıyan kişiler başvurularını e-Devlet üzerinden gerçekleştirebilir.

Genel işlem sırası şöyledir:

e-Devlet hesabına giriş yapılır.
“Muafiyetli SRC Belgesi Başvuru” hizmeti açılır.
Sistemde görünen ehliyet ve kimlik bilgileri kontrol edilir.
Başvurulabilecek SRC türü seçilir.
Başvuru onaylanır.
Sistem tarafından belirtilen belge ücreti ödenir.
Mesleki Yeterlilik Belgesi Sorgulama/Düzenleme hizmetinden barkodlu belge alınır.

Başvuru ekranında belge türü görünmüyorsa veya sistem şartları sağlamadığınızı bildiriyorsa kurs ve sınav yoluyla belge almanız gerekebilir.

Yaş ve Sağlık Şartlarını Kontrol Edin

SRC belgesiyle ticari araç kullanacak sürücüler için yaş, sürücü belgesi, sağlık ve psikoteknik şartları birlikte değerlendirilebilir.

Özellikle yaş sınırları ve sağlık raporlarıyla ilgili kurallar zaman içinde değişebildiğinden, işlem yapmadan önce Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının güncel açıklamalarını ve e-Devlet başvuru ekranını kontrol edin.

SRC Belgesi İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?

Kurs yoluyla SRC belgesi başvurusunda istenen belgeler kuruma ve başvuru türüne göre değişebilir.

Genellikle aşağıdaki bilgi ve belgeler talep edilebilir:

T.C. kimlik kartı veya kimlik belgesi,
Sürücü belgesi,
Biyometrik fotoğraf,
Öğrenim durumunu gösteren belge,
Kurs kayıt formu ve sözleşmesi,
Kurumun talep ettiği diğer belgeler.

Güncel belge listesini kayıt yaptıracağınız yetkili kurstan yazılı olarak alın. Eksik veya hatalı belgeyle yapılan başvurular işlemlerin gecikmesine neden olabilir.

SRC Belgesi Ücreti Ne Kadardır?

SRC belgesi için tek bir sabit toplam ücret bulunmayabilir.

Toplam maliyet aşağıdaki kalemlere göre oluşabilir:

Kurs eğitim ücreti,
Sınav ücreti,
Belge düzenleme ücreti,
Başvuruya bağlı diğer yasal ödemeler.

Kurs ücretleri illerde oluşturulan komisyonlar tarafından belirlenen esaslara göre değişebilir. Sınav ve belge ücretleri ise ilgili kurumlar tarafından dönemsel olarak açıklanır.

Bu nedenle internette yer alan eski fiyatlar yerine, kayıt olacağınız yetkili kurstan ve resmî başvuru ekranından güncel tutarı öğrenin.

SRC Belgesi Ne Kadar Sürede Alınır?

SRC belgesinin alınma süresi; kursun eğitim takvimine, sınav tarihine, sınav sonucunun açıklanmasına ve belge ücretinin ödenmesine göre değişir.

Muafiyet hakkı bulunan kişilerde süreç daha kısa olabilir. Eğitim ve sınav yolunu kullanacak adaylarda ise kurs programının tamamlanması ve sınavda başarılı olunması gerekir.

Kesin süre vermek doğru değildir. Başvuru öncesinde kursun eğitim başlangıç tarihini, sınav dönemini ve belge işlemlerinin tahmini tamamlanma süresini sorun.

SRC Belgesi Nereden Sorgulanır?

SRC belgenizi e-Devlet üzerinden sorgulayabilir ve barkodlu mesleki yeterlilik belgesi oluşturabilirsiniz.

Mesleki Yeterlilik Belgesi Sorgulama/Düzenleme

Belgenin gerçekliğini kontrol etmek isteyen kişi veya kurumlar ise belge doğrulama hizmetini kullanabilir:

Mesleki Yeterlilik Belgesi Doğrulama

SRC Belgesi Olmadan Ticari Araç Kullanılır mı?

Mesleki yeterlilik belgesi zorunluluğu bulunan bir taşımacılık faaliyetinde, uygun SRC belgesi olmadan sürücülük yapılması idari yaptırımlara neden olabilir.

Denetimlerde sürücünün:

Sürücü belgesi,
Faaliyete uygun SRC belgesi,
Gerekli durumlarda psikoteknik değerlendirme belgesi,
Takograf sürücü kartı ve diğer taşıma belgeleri

kontrol edilebilir.

Belge zorunluluğundan emin değilseniz çalışacağınız işletmenin yetkilisinden veya Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının ilgili biriminden bilgi alın.

SRC ile Psikoteknik Belgesi Aynı mıdır?

Hayır. SRC belgesi ve psikoteknik değerlendirme belgesi farklı belgelerdir.

SRC belgesi, sürücünün taşımacılık alanındaki mesleki yeterliliğini gösterir.

Psikoteknik değerlendirme ise sürücünün güvenli araç kullanımı için gerekli algı, dikkat, tepki, muhakeme ve benzeri psikolojik özelliklerinin değerlendirilmesi amacıyla yapılır.

Faaliyet türüne göre her iki belgenin de gerekli olması mümkündür.

SRC Belgesi İçin Hangi Ehliyet Gerekir?

SRC belgesi, tek başına herhangi bir aracı kullanma yetkisi vermez. Sürücünün kullanacağı aracın sınıfına uygun sürücü belgesine sahip olması gerekir.

Örneğin:

Otobüs kullanacak kişinin uygun otobüs sınıfı ehliyeti,
Kamyon kullanacak kişinin uygun ağır vasıta ehliyeti,
Çekici kullanacak kişinin ilgili çekici sınıfı sürücü belgesi

bulunmalıdır.

SRC türü ise aracın hangi ticari taşımacılık faaliyetinde kullanılacağına göre belirlenir.

Başvuru Öncesi Yapmanız Gerekenler

SRC başvurusu yapmadan önce şu sırayı izleyin:

Yapacağınız işin yolcu mu, eşya mı, yurt içi mi yoksa uluslararası mı olduğunu belirleyin.
Ehliyet sınıfınızın kullanacağınız araca uygunluğunu kontrol edin.
e-Devlet üzerinden muafiyet hakkınız bulunup bulunmadığına bakın.
Muaf değilseniz MEB tarafından yetkilendirilmiş bir SRC kursu seçin.
Kurs, sınav ve belge ücretlerini ayrı ayrı öğrenin.
Belgeniz düzenlendikten sonra e-Devlet üzerinden doğruluğunu kontrol edin.

Resmî SRC İşlemleri ve Bağlantılar

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Mesleki Yeterlilik İşlemleri

Muafiyetli SRC Belgesi Başvurusu

SRC Belgesi Sorgulama ve Düzenleme

MEB SRC Kurs Programları

Yetkili Özel Kursları Sorgulama

İlgili Motor Dersi İçerikleri

Motor Dersi ana sayfası

Ehliyet Sınavı konu anlatımları ve deneme sınavları

Ehliyet nasıl alınır?

Aday sürücülük nedir?

SRC belgesinden önce kullanacağınız araca uygun sürücü belgesine sahip olmanız gerektiğini unutmayın.

Sonuç

SRC belgesi, ticari yolcu veya eşya taşımacılığı yapan sürücüler için gerekli olabilen mesleki yeterlilik belgesidir.

Doğru SRC türünü seçmek için taşımanın yolcu veya eşya taşımacılığı olması, yurt içinde ya da uluslararası yapılması ve aracın kullanım amacı birlikte değerlendirilmelidir.

Başvurunuzu yalnızca yetkili kurumlar ve resmî e-Devlet hizmetleri üzerinden yürütün. Güncel ücret, sınav ve belge şartlarını işlem yapacağınız tarihte yeniden kontrol edin.